ਸਮਾਜਿਕ ਲੇਖ

ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਬਾ ਦਿਵਸ `ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ : ਕੌਣ ਲਵੇਗਾ ਤੇਰੀ ਸਾਰ ਨੀ ਮਾਂ-ਪੰਜਾਬੀਏ

ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਬਾ ਦਿਵਸ `ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ : ਕੌਣ ਲਵੇਗਾ ਤੇਰੀ ਸਾਰ ਨੀ ਮਾਂ-ਪੰਜਾਬੀਏ

October 31, 2013 at 11:32 pm

ਅੱਜ ਪਹਿਲੀ ਨਵੰਬਰ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਦਿਨ 1966 ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਬਾ ਬਣਿਆ ਸੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਬਾ ਲੈਣ ਪਿੱਛੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋਣਗੇ ਪਰ ਵੱਡਾ ਤੇ ਜ਼ਾਹਿਰਾ ਕਾਰਨ ਇਕ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਇਥੇ 30 ਫ਼ੀ ਸਦੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਕਹਿ ਕੇ ਤੇ 70 ਫ਼ੀ ਸਦੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹਿੰਦੀ […]

Read more ›
ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮੰਗ :   ਇਕ ਹੋਰ ‘ਗਦਰ ਲਹਿਰ’ ਦੀ ਲੋੜ

ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮੰਗ : ਇਕ ਹੋਰ ‘ਗਦਰ ਲਹਿਰ’ ਦੀ ਲੋੜ

October 31, 2013 at 1:16 pm

– ਕੇਹਰ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਗਦਰ ਲਹਿਰ ਦੀ ਮਨਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵੇਲੇ ਉਸ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਬੀਰ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬੇਗਰਜ ਅਤੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਤੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਵਰਤਮਾਨ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਮਾਰਦਿਆਂ ਦੇਖਣ ਦਾ ਜਤਨ ਜਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਸਾਡਾ ਵਰਤਮਾਨ ਅੱਜ ਉਸ ਸੇਧ ਵਿਚ ਤੁਰ […]

Read more ›

ਸੂਲੀ ਦੀ ਛਾਲ ਤੇ ਸੱਥ ‘ਚ ਬੈਠੇ ਪਹਿਲਵਾਨ

October 31, 2013 at 1:13 pm

– ਸਫਰ ਜੀਤ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦਿਆਂ ਕਈ ਬਾਜ਼ੀਗਰ ਸੂਲੀ ਦੀ ਛਾਲ ਲਾਉਂਦੇ ਦੇਖੇ ਹਨ। ਕਿੰਨੀ ਔਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਸੂਲੀ ਦੀ ਛਾਲ। ਬਚਪਨ ਦੇ ਯਾਰਾਂ ਬੇਲੀਆਂ ਨਾਲ ਖੜ ਕੇ ਸੂਲੀ ਦੀ ਛਾਲ ਦੇਖਣ ਦਾ ਤਾਂ ਨਜ਼ਾਰਾ ਹੀ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਸਾਰੀ ਸੱਥ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਨਿਆਣਿਆਂ ਤੇ ਸਿਆਣਿਆਂ ਨਾਲ। ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ […]

Read more ›

ਗਏ ਨਿਮਾਣੇ ਰੋਜੜੇ

October 31, 2013 at 1:12 pm

– ਸੁਰਿੰਦਰ ਅਤੈ ਸਿੰਘ ਨਿੱਕੇ ਹੁੰਦਿਆਂ ਅਕਸਰ ਹੀ ਭੂਆ-ਮਾਸੀਆਂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਰਦੇ ਸਾਂ ਕਿ ਘਰਾਂ ‘ਚੋਂ ਨਿਕਲਣਾ ਬੜਾ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਫਜ਼ਾਂ ਵਿਚਲੀ ਗਹਿਰਾਈ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਬੇਸਮਝੀ ਕਰਕੇ ਭੂਆ ਦਾ ਝੋਲਾ ਲੁਕਾ ਲੈਣਾ, ਜਾਨ ਨਾ ਦੇਣਾ ਜਾਂ ਫਿਰ ਦੁਬਾਰਾ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਨ ਨੂੰ […]

Read more ›

ਦਿ੍ਰਸ਼ਟੀ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ

October 30, 2013 at 11:58 am

– ਜੀ ਕੇ ਸਿੰਘ ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਸਵਾਮੀ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਨੇ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਮੀਰ ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਜਿਥੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਵੱਡੇ ਮਾਅਨਿਆਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਨ ਲਈ ਆਉਂਦੇ। ਇਕ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਅੰਨ੍ਹੀ ਲੜਕੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਾਸ ਆਈ […]

Read more ›

ਸਾਨੂੰ ਤਾਂ ਰੋਲ ਗਿਆ ਬਾਪੂ ਦਾ ਮਰਨਾ

October 30, 2013 at 11:58 am

– ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਤਾਪ ਘਰ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਮਿਸਤਰੀ ਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ। ਮੈਂ ਲੋੜੀਂਦਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਨ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੇਬਰ ਚੌਕ ‘ਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਜਿਉਂ ਹੀ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਮੋਟਰ ਸਾਈਕਲ ਖੜਾ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਤੇ ਮਿਸਤਰੀਆਂ ਨੇ ਮੇਰੇ ਦੁਆਲੇ ਝੁਰਮਟ ਪਾ ਲਿਆ। ਏਨੇ ਬੰਦਿਆਂ ‘ਚੋਂ […]

Read more ›
ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਦੀ ਖੇਡ ਤੇ ਸੇਹਤ ਵਾਰਤਾ

ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਦੀ ਖੇਡ ਤੇ ਸੇਹਤ ਵਾਰਤਾ

October 29, 2013 at 10:21 pm

ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਮੰਡੇਰ ਪ੍ਰਿੰ. ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪੁਸਤਕ ‘ਖੇਡ ਤੇ ਸੇਹਤ ਵਾਰਤਾ’ ਸੰਗਮ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਸਮਾਣਾ ਨੇ ਪ੍ਰਕਾਸਿ਼ਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ‘ਸੀਤਲ’ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਮੂਹਰੇ ਸੀਤਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਖੇਡ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਖੇਡ ਸੰਸਾਰ, ਖੇਡ ਜਗਤ ਵਿਚ […]

Read more ›
ਸਿਰ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ‘ਚੁੰਨੀ’

ਸਿਰ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ‘ਚੁੰਨੀ’

October 29, 2013 at 12:52 pm

-ਜੁਗਿੰਦਰਪਾਲ ਕਿਲ੍ਹਾ ਨੌਂ ਮੇਰੀ ਚੁੰਨੀ ਦਾ ਚਮਕੇ ਗੋਟਾ ਵੇ, ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਲੁਕਾਵਾਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ। ਮੇਰਾ ਨੱਚਦਾ ਏ ਪੋਟਾ-ਪੋਟਾ ਵੇ, ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਲੁਕਾਵਾਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਵਾਲੀ ਮੁਟਿਆਰ ਨੂੰ ਦਾਜ ਵਿੱਚ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੁੰਨੀਆਂ ਨੂੰ ਗੋਟੇ ਅਤੇ ਸਿਤਾਰੇ ਲਾ ਕੇ ਖੂਬ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ […]

Read more ›

ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਚਾਰ ਸਿਖਰਲੇ ਮੰਜ਼ਰ, ਸਿਖਰਲੀ ਸ਼ਾਇਰੀ

October 29, 2013 at 12:52 pm

-ਸੁਰਜੀਤ ਮਾਨ ਕਵਿਤਾ ਦਿਆਂ ਕਾਜ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੁਣਾਈਆਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਭਰੀਆਂ, ਲੰਮੀਆਂ-ਲੰਮੀਆਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਇਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਵਲਵਲਿਆਂ-ਵਰੋਸਾਏ, ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਸਾਂਵਲ ਯਾਰ ਅਤੇ ਦੀਵਾਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਪ੍ਰੋ. ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਦੀ, ਜਿਸ ਅਨੁਸਾਰ, ‘‘ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ […]

Read more ›
ਧੀਆਂ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਡਰਦੇ ਮਾਪੇ?

ਧੀਆਂ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਡਰਦੇ ਮਾਪੇ?

October 28, 2013 at 1:16 pm

-ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਮਿਨਹਾਸ ਔਰਤ ਦੀ ਹੋਂਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਮਾਜ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ, ਪਰ ਅੱਜ ਆਧੁਨਿਕ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਾਡਾ ਸਮਾਜ ਉਸ ਨੂੰ ਬਣਦਾ ਮਾਣ-ਸਤਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਉਹ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਹਰ ਗੱਲ ਔਰਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ […]

Read more ›